ഇമാം അശ്‌അരിയുടെ 'അൽ-ഇബാന': തിരുത്തലുകളെക്കുറിച്ചുള്ള തെളിവുകൾ

 :

ഇമാം അശ്‌അരിയുടെ 'അൽ-ഇബാന': തിരുത്തലുകളെക്കുറിച്ചുള്ള തെളിവുകൾ

ഇമാം അബുൽ ഹസൻ അശ്‌അരി (റ) രചിച്ച 'അൽ-ഇബാന' എന്ന ഗ്രന്ഥം ഇന്ന് കാണുന്ന രൂപത്തിലല്ല അദ്ദേഹം രചിച്ചതെന്നും, പിൽക്കാലത്ത് മുജസ്സിമുകൾ (ദൈവത്തിന് ശരീരം കൽപ്പിക്കുന്നവർ) അതിൽ വലിയ രീതിയിൽ തിരുത്തലുകൾ വരുത്തിയിട്ടുണ്ടെന്നും ഈ ലേഖനം സമർത്ഥിക്കുന്നു. ഇതിനായുള്ള പ്രധാന തെളിവുകൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:

1. ഇമാം കൗസരിയുടെ നിരീക്ഷണം

ഇമാം കൗസരി 'തബീനു കദിബിൽ മുഫ്തരി' എന്ന ഗ്രന്ഥത്തിന്റെ ആമുഖത്തിൽ ഇപ്രകാരം രേഖപ്പെടുത്തുന്നു: "ഇന്ത്യയിൽ അച്ചടിച്ച ഇബാനയുടെ പതിപ്പ് കുറ്റകരമായ രീതിയിൽ മാറ്റം വരുത്തപ്പെട്ടതാണ്. വിശ്വസനീയമായ ഒരു മൂലഗ്രന്ഥത്തിൽ നിന്ന് അത് പുനഃപ്രസിദ്ധീകരിക്കേണ്ടത് അനിവാര്യമാണ്."

2. ഹാഫിള് ഇബ്നു അസാക്കിറിന്റെ സാക്ഷ്യം

ഇമാം അശ്‌അരിയെ പ്രതിരോധിക്കാൻ രചിക്കപ്പെട്ട 'തബീനു കദിബിൽ മുഫ്തരി'യിൽ ഇബ്നു അസാക്കിർ (റ) അക്കാലത്തെ ഇബാനയിൽ നിന്ന് രണ്ട് അധ്യായങ്ങൾ പകർത്തിയിട്ടുണ്ട്. ഈ ഭാഗങ്ങളെ ഇന്നത്തെ അച്ചടിച്ച പതിപ്പുകളുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ വലിയ വ്യത്യാസങ്ങൾ കാണാം:

 * ദൈവത്തിന്റെ കണ്ണ്: ഇന്നത്തെ പതിപ്പിൽ "അല്ലാഹുവിന് രണ്ട് കണ്ണുകൾ ഉണ്ടെന്ന് അവർ നിഷേധിച്ചു" എന്ന് കാണുമ്പോൾ, ഇബ്നു അസാക്കിർ ഉദ്ധരിച്ച മൂലഗ്രന്ഥത്തിൽ "അല്ലാഹുവിന് കണ്ണുണ്ടെന്ന് (ഏകവചനം) അവർ നിഷേധിച്ചു" എന്നാണ് ഉള്ളത്.

 * അല്ലാഹുവിന്റെ ഇസ്തിവാഅ് (അർശിലുളള സ്ഥിതി): ഡോ. ഫൗഖിയ്യയുടെ പതിപ്പിൽ "അല്ലാഹു അർശിന്മേൽ ഇരുന്നു (ഇസ്തിവാഅ്), അത് അവന് അനുയോജ്യമായ രീതിയിലാണ്, അവിടെ കുടികൊള്ളുകയോ സ്ഥിരമായി ഇരിക്കുകയോ ചെയ്യുന്ന രീതിയിലല്ല" എന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നു. എന്നാൽ സാധാരണ പ്രചാരത്തിലുള്ള പതിപ്പുകളിൽ നിന്ന് "കുടികൊള്ളുകയോ സ്ഥിരമായി ഇരിക്കുകയോ ചെയ്യുന്ന രീതിയിലല്ല" എന്ന ഭാഗം ഒഴിവാക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

 * നിരാകരണം: അല്ലാഹു അർശിന്മേൽ ഇരിക്കുന്നത് "حلول" (ലിയിച്ചു ചേരൽ), "اتحاد" (ഐക്യപ്പെടൽ) എന്നിവയിൽ നിന്ന് മുക്തമാണെന്ന ഭാഗവും പുതിയ പതിപ്പുകളിൽ നിന്ന് വെട്ടിമാറ്റപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്.

3. ഇമാം അബൂഹനീഫ (റ) വിനെതിരെയുള്ള പരാമർശങ്ങൾ

ഇന്നത്തെ ഇബാനയുടെ പതിപ്പിൽ ഇമാം അബൂഹനീഫ ഖുർആൻ സൃഷ്ടിയാണെന്ന് വിശ്വസിച്ചിരുന്നു എന്ന തരത്തിലുള്ള തെറ്റായ ആരോപണങ്ങൾ കാണാം. എന്നാൽ ഇമാം ബൈഹഖിയുടെ 'അൽ-ഇഅ്തിഖാദ്' പോലുള്ള വിശ്വസനീയ ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ഇമാം അബൂഹനീഫ അത്തരം വിശ്വാസങ്ങളിൽ നിന്ന് മുക്തനായിരുന്നുവെന്ന് രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്.

4. 'ഇബാന' അവസാന കാലത്തെ രചനയാണോ?

ഇമാം അശ്‌അരി തന്റെ അവസാന കാലത്ത് വിശ്വാസ രീതി മാറ്റിയെന്നും അതിന്റെ തെളിവാണ് ഇബാനയെന്നും സലഫികൾ അവകാശപ്പെടാറുണ്ട്. എന്നാൽ ഈ വാദം തെറ്റാണെന്ന് ലേഖനം പറയുന്നു:

 * ഇബാന അദ്ദേഹം ബഗ്ദാദിൽ പ്രവേശിച്ച കാലഘട്ടത്തിലെ ആദ്യകാല രചനകളിൽ ഒന്നാണ്.

 * അദ്ദേഹത്തിന്റെ ശിഷ്യന്മാരോ അവരുടെ ശിഷ്യന്മാരോ അദ്ദേഹം മദ്‌ഹബ് മാറിയതായി ഒരിടത്തും രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല.

ചുരുക്കം:

മുജസ്സിമുകൾ തങ്ങളുടെ ആശയങ്ങൾ പ്രചരിപ്പിക്കാനായി ഇമാം അശ്‌അരിയുടെ പേരിൽ പുസ്തകങ്ങൾ തിരുത്തുകയും ഭാഗങ്ങൾ വെട്ടിമാറ്റുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. അതിനാൽ ശരിയായ അശ്‌അരി വിശ്വാസം മനസ്സിലാക്കാൻ വിശ്വസനീയമായ പതിപ്പുകളെ മാത്രമേ ആശ്രയിക്കാവൂ.